* ( إِلَّا مَنْ رَحِمَ رَبُّكَ وَلِذلِكَ خَلَقَهُمْ ) * ، هميشه مردم در ( حق و باطل چون يهود و نصارى و مجوس و غيرهم به جهت عدم تفكر و تدبر در دلايل واضحه در ) اختلاف خواهند بود مگر آن كسى كه پروردگار تو ( يا محمّد ) برحمت و لطف خاص خود او را رحمت كند و براى همين جهت خلق شده‌اند تمامى مردم فرمود : يعنى خلق نموده ايشان را تا انجام دهند اعمالى را كه مستوجب رحمت است و ( چون انجام دادند ) ايشان را مورد رحمت مخصوص خود قرار دهد « 1 » 11 - حديث كردند ما را ( همانند اول روايت فوق با اندكى اختلاف ) . 12 - حديث نمودند ما را . . . از جميل بن دراج كه گفت پرسيدم از حضرت صادق عليه السّلام اينكه خدا ميفرمايد : * ( وَما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَالإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ ) * ، معنى آن چيست ، فرمود : خداوند خلق فرمود مردم را براى عبادت نمودن ، عرضكردم عبادت خاص يا عام ، فرمود عام « 2 »

--> « 1 » گويا ابو بصير توهم نموده كه تعارض و تناقض است بين دو آيه ، زيرا در آيه اول ميفرمايد علت خلقت بشر براى عبادتست و در آيه دوم ميفرمايد : علت خلقت بشر براى مشمول رحمت الهى شدنست ، لذا آن حضرت براى او بيان فرموده كه آيه دوم بر حسب توافقست يعنى اگر عبادت نمودند ايشان را مورد رحمت خود قرار ميدهد و از بحار از تفسير عياشى مفهوم مىشود آيه * ( وَما خَلَقْتُ به آيه * ( وَلا يَزالُونَ منسوخ شده بنا بر اين شايد مراد ابو بصير از سؤال تعيين نسخ آيه بوده . « 2 » مراد از خاص و عام آنست كه خاص يعنى فقط مؤمنين عبادت كنند ، و عام يعنى مؤمن و كافر هر دو عبادت كنند ، و راوى پرسيده كه مؤمن و كافر مكلفند بعبادت نمودن يا مؤمن تنها موظف بعبادتست و آن حضرت در جواب فرموده : بهر دو تكليف شده كه عبادت الهى را بنمايند و چنان نيست كه هر كس كافر شد عبادت از او ساقط باشد منتها عبادت با كفر سازش ندارد و قبول نميشود هر چند از اول تا آخر عمر خود عبادت نمايد ، و عبادت با كفر همانند نماز بدون نيت و ركوع و سجود است